Không có hành động – không có thẩm quyền
Trong quá trình học tập và rèn luyện kỹ năng nói, có ba câu thầy Phạm Thành Long nhấn mạnh nhiều lần, tưởng chừng đơn giản nhưng càng sống, càng làm, càng thấm:
-
Bạn không thể chỉ người khác hành động nếu bạn không hành động
-
Bạn không thể dẫn dắt người khác đến nơi mà mình chưa từng đến
-
Sự trung thực là sức mạnh lớn nhất của ngôn từ
Ba câu này không tách rời.
Chúng tạo thành một hệ tư tưởng hoàn chỉnh về ngôn từ – hành động – thẩm quyền – dẫn dắt con người.
Sự trung thực là sức mạnh lớn nhất của ngôn từ
Rất nhiều người tin rằng ngôn từ có sức mạnh vì:
-
nói hay
-
lập luận giỏi
-
diễn đạt lưu loát
Nhưng thầy dạy một điều hoàn toàn khác:
Ngôn từ chỉ thật sự có sức mạnh khi nó trung thực.
Trung thực ở đây không phải là đạo đức hay chuẩn mực xã hội.
Trung thực là:
-
nói đúng điều mình đã làm
-
nói đúng điều mình đang sống
-
nói đúng năng lực thật của bản thân
Khi bạn nói một điều mà bạn không sống, não người nghe sẽ nhận ra rất nhanh.
Họ có thể không phản bác, không cãi lại, nhưng họ không hành động.
Lúc đó, lời nói dù đúng cũng trở thành tiếng ồn.
Ngược lại, một người nói rất mộc mạc, không hoa mỹ, nhưng lời nói đi kèm hành động thật, thì tự nhiên có lực.
Người ta tin không phải vì câu chữ, mà vì sự nhất quán giữa lời nói và cuộc sống.
Bạn không thể dẫn dắt người khác đến nơi mà mình chưa từng đến
Đây là định nghĩa cốt lõi của vai trò người dẫn đường.
Dẫn dắt không phải là:
-
nói cho người khác biết phải làm gì
-
đứng trên cao chỉ đường
-
đưa ra lời khuyên từ sách vở
Dẫn dắt là:
-
bạn đã từng ở điểm A như họ
-
bạn đã từng lo lắng, sợ hãi, bối rối như họ
-
và bạn đã đi (hoặc đang đi) tới điểm B
Không cần đi nhanh.
Không cần hoàn hảo.
Nhưng phải đi thật.
Một người chưa từng trải qua khó khăn thì không thể chỉ người khác cách vượt khó.
Một người chưa từng hành động thì không thể vẽ bản đồ cho người khác đi theo.
Đây là lý do vì sao rất nhiều lời khuyên nghe thì đúng, nhưng không ai làm theo.
Không phải vì người nghe cố chấp, mà vì người nói chưa có trải nghiệm đủ sâu để tạo ra niềm tin.
Bạn không có thẩm quyền nói người khác hành động nếu bạn không hành động
Đây là câu thầy nói thẳng nhất – và cũng là câu “đánh” mạnh nhất.
Thẩm quyền không đến từ chức danh.
Thẩm quyền không đến từ vai trò.
Thẩm quyền đến từ hành động lặp đi lặp lại và kết quả nhìn thấy được.
Nếu bạn:
-
không kỷ luật → bạn không có quyền dạy kỷ luật
-
không bán được hàng → bạn không có quyền dạy bán hàng
-
không rèn luyện thân thể → bạn không có quyền dạy sức khỏe
-
không giữ lời hứa → bạn không có quyền dạy trách nhiệm
Người khác không chống lại bạn.
Họ chỉ không nghe bạn.
Trong 5 giây đầu tiên, não người nghe luôn tự hỏi:
“Người này đã làm được điều họ nói hay chưa?”
Nếu câu trả lời là chưa thấy, thì mọi lời kêu gọi hành động đều mất lực.
Ba câu – một chuỗi logic hoàn chỉnh
Ba câu thầy nhấn mạnh thực chất là một chuỗi nguyên nhân – kết quả:
-
Hành động tạo ra trải nghiệm
-
Trải nghiệm tạo ra thẩm quyền
-
Thẩm quyền tạo ra ngôn từ có sức nặng
Khi bạn:
-
sống đúng với điều mình nói
-
đi con đường mình chỉ
-
làm trước những gì mình kêu gọi
thì bạn không cần thuyết phục ai cả.
Người khác tự động làm theo.
Ứng dụng trong đời sống và kinh doanh
Trong đời sống gia đình:
-
muốn con nghe lời → hãy làm gương trước
-
muốn con kỷ luật → chính mình phải kỷ luật
Trong kinh doanh:
-
muốn khách hàng tin → hãy cho họ thấy bạn đang làm thật
-
muốn đối tác theo → hãy chứng minh bằng quy trình và hành động
Trong đội nhóm:
-
muốn nhân viên chủ động → lãnh đạo phải chủ động trước
-
muốn văn hóa kỷ luật → người đứng đầu phải kỷ luật nhất
Trong nói trước đám đông:
-
muốn người nghe hành động → hãy kể câu chuyện bạn đã sống
-
đừng kể điều bạn chưa từng làm
Bài học quay về chính bản thân mỗi người
Ba câu nói của thầy không nhằm để phán xét ai.
Chúng là tấm gương để mỗi người tự soi lại mình.
Trước khi nói, hãy hỏi:
-
Điều này mình đã làm chưa?
Trước khi dạy, hãy hỏi:
-
Mình đã đi được đến đâu?
Trước khi kêu gọi, hãy hỏi:
-
Mình có đang làm điều đó mỗi ngày không?
Chỉ cần trả lời trung thực ba câu hỏi này,
ngôn từ của bạn sẽ tự nhiên có sức mạnh.
Kết luận
Sự trung thực là sức mạnh lớn nhất của ngôn từ.
Bạn không thể dẫn dắt người khác đến nơi mà mình chưa từng đến.
Và bạn không có thẩm quyền nói người khác hành động nếu bạn không hành động.
Đây không chỉ là bài học về nói hay.
Đây là bài học về cách sống – cách làm nghề – cách làm lãnh đạo.
Muốn người khác làm theo,
trước hết mình phải là bằng chứng.